Spijkenisse-Hoogvliet

Namen van planten - deel 12

(Kruipklokje of Servisch klokje)

Het Kruipklokje is een bodembedekkende vaste plant met lange liggende bloeistengels. Het komt van oorsprong uit het noorden van de Balkan, uit Servië.

Andere bronnen noemen de Dinarische Alpen in Kroatië als herkomstgebied.

Het Kruipklokje komt inmiddels in veel Europese stedelijke gebieden voor als verwilderde tuinplant. Hier groeit het op en langs muren, gevels, in achterpaden en oude binnentuinen, overal op enigszins vochtige plekken.

De plant is in 1908 voor het eerst uitgebreid beschreven door de Hongaarse bioloog en botanicus Árpád von Degen (1866 1934). Deze reisde door onder andere de Balkan om planten te verzamelen en te beschrijven. Hij had contacten met de Bulgaarse tsaar Ferdinand (zie: Namen van planten deel 4 in Nieuwsblad 2022 1) en bereidde de oprichting van het eerste herbarium in het Natuurhistorisch Museum van Sofia (Bulgarije) voor.

Vanaf 1927 was hij hoogleraar plantkunde aan de Universiteit van Boedapest (Hongarije).

Von Degen vernoemde het Kruipklokje naar de Duitse botanicus Gustav Adolf Poscharsky. Deze was geboren in 1832 in Dresden (Saksen, Duitsland) en is overleden in 1915 in Schellerhau, een gehucht behorende bij Altenberg (Saksen).

Poscharsky was inspecteur van de Koninklijke Botanische Tuin van Dresden en grondlegger van de botanische tuin Schellerhau. Deze tuin werd door hem aangelegd als zijn privétuin op het Schellerhau-plateau op 750 meter hoogte in het Ertsgebergte. Daar plantte hij soorten uit de bergen van Azië, Noord-Amerika en de Kaukasus.

De tuin is ook nu nog een bezoek meer dan waard. Árpád von Degen (foto uit het Botanisch Journaal Hongarije, 1936) Dit is duidelijk een persoon, met voorletters en een achternaam. Over deze persoon heb ik echter geen gegevens kunnen vinden.

Wel vertelt een website dat de plant de naam gekregen heeft vanwege de ijsblauwig witte kleur van de bloemen. De naam zou dus met frost (=vorst) te maken hebben. Een onwaarschijnlijke verklaring, vind ik. Want waar staan de letters E.H. dan voor? (Dalmatiëklokje)

Ingang Botanischer Garten Schellerhau

Dit klokje is net als het vorige een lage bodembedekkende plant met blauwe bloemen. Ze lijken erg op elkaar, maar het Dalmatiëklokje heeft bijvoorbeeld niet zulke lange sliertige bloeistengels roeit, schijnt nóg iets compacter te zijn dan de soort.

Franz von Portenschlag Ledermayr (Österreichische Nationalbibliothek) Campanula portenschlagiana

Deel van het herbariumvel met de in 1818 door Portenschlag verzamelde plant Franz von Portenschlag-Ledermayr (Wenen1772 Wenen 1822) was een Oostenrijkse botanicus. Hij promoveerde in 1796 tot doctor in de rechten, maar gaf zijn carrière als advocaat al snel op en besloot zich te wijden aan de studie van de Oostenrijkse flora. Als reisgezel van aartshertog Johann en van keizer Frans I van Oostenrijk verzamelde hij planten in de Alpen en in Dalmatië (Kroatië). Het grootste deel van zijn herbarium van meer dan 11.000 gedroogde planten bevindt zich in het Natuurhistorisch Museum in Wenen. Zo ook het herbariumvel met het Dalmatiëklokje dat hij in 1818 verzamelde onder de naam Campanula hederaefolia.

Bevriende botanici gaven de vinder alle eer door de plant in 1819 te publiceren onder de naam Campanula portenschlagiana. Daardoor werd dat de officiële naam.

(Duizendknoop) Deze duizendknoop is een variëteit van de Virginische Duizendknoop waarvan het verspreidingsgebied het oosten van Noord-Amerika beslaat.

Verspreiding van Persicaria virginiana in Noord-Amerika

De staat Virginia ligt ongeveer in het centrum van dit verspreidingsgebied, De bijzonder gekleurde cultuurvariëteit uit 1975.

Het is een kweekvorm waarvan ik de oorsprong niet heb kunnen achterhalen. De naam geeft de bladkleuren treffend weer. Persicaria virginiana var.

Deze uitbundig en langdurig bloeiende Verbena heeft dieprode stengels die prachtig contrasteren met de rosepaarse bloemschermpjes. De plant zaait zich rijkelijk uit en de meeste zaailingen hebben dezelfde rode stengels. Verbena officinalis var. Grandiflora

De plant verscheen ineens in het Engelse stadje Bampton (Oxfordshire), breidde zich uit over de straten en eiste rond 2010 de aandacht op. Niemand wist welke Verbena het was en waar de plant vandaan kwam. Dé Verbena-expert van Groot-Brittannië, botanicus Eric Clement, gaf uitsluitsel: Verbena officinalis variëteit Grandiflora.

De Royal Horticultural Society startte met de succesvolle teelt van deze plant en verkocht de oogst onder de naam Verbena officinalis var. Grandiflora

Ook in Nederland werd de plant verkocht, Met als gevolg dat hij op tientallen plaatsen in ons land al verwilderd is aangetroffen.

Bronvermelding: www.plantennamen.info Wikipedia Floron (Floristisch Onderzoek Nederland) Verspreidingsatlas.nl St. Mary's Church, Bampton Planten, 24, 14 15 C. A. Backer: Verklarend woordenboek van wetenschappelijke plantennamen.